Józef Zadurski: Historia bohatera, który zginął w Katyniu
Wczesne lata i edukacja
Józef Zadurski, urodzony w Odrzykoniu, zyskał solidne wykształcenie w C. K. Gimnazjum Męskim w Sanoku. Następnie kontynuował naukę na Wydziale Prawa Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie, co otworzyło mu drogę do pracy w Wydziale Krajowym we Lwowie od 1910 roku.
Zaangażowanie w I wojnę światową
Zadurski wstąpił do 1 Śląskiego Pułku Piechoty Cesarza, gdzie dowodził plutonem w batalionie zapasowym. W wyniku ciężkiej rany ręki na początku 1915 roku, spędził ponad rok w szpitalu, co pozostawiło mu częściowy niedowład. Po powrocie do służby, do końca istnienia Austro-Węgier, pełnił różne funkcje, a w momencie rozpadu państwa był porucznikiem i dowódcą kompanii uzupełnień.
Wojna polsko-ukraińska i powojenne lata
Podczas wojny polsko-ukraińskiej Zadurski współtworzył kompanię krośnieńską, formowaną w celu pomocy Lwowowi, dowodzoną przez Stanisława Maczka. Po walkach pod Ustrzykami i Chyrowem, ponownie trafił do szpitala, tym razem z przestrzelonym płucem. Po zwolnieniu ze służby w 1921 roku, służył w różnych miejscach, takich jak Sanok, Nowy Sącz i Rzeszów, osiągając stopień kapitana piechoty. Ostatecznie zakończył służbę wojskową w 1925 roku jako oficer rezerwy.
Kariera w II Rzeczypospolitej
W odrodzonej Polsce Zadurski osiedlił się w Katowicach, gdzie zajmował stanowiska kierownicze w administracji ziemskiej. W latach 30. XX wieku przeniósł się do Warszawy, gdzie działał w Najwyższym Trybunale Administracyjnym, kontynuując swoją karierę prawniczą.
Tragiczny los podczas II wojny światowej
W czasie kampanii wrześniowej Zadurski ponownie stanął do walki. Po zajęciu wschodnich terenów przez ZSRR, został ujęty i przetransportowany do obozu w Kozielsku. Wiosną 1940 roku NKWD przewiozło go do Katynia, gdzie został zamordowany. Jego szczątki spoczywają na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu.
Upamiętnienie i pamięć pośmiertna
Józef Zadurski został uhonorowany w różnych miejscach i formach. W Sanoku, jego nazwisko pojawiło się na pamiątkowej tablicy w gimnazjum oraz na Mauzoleum Ofiar II Wojny Światowej. W 2007 roku awansowano go pośmiertnie na majora. W ramach akcji „Katyń… pamiętamy” zasadzono Dąb Pamięci w Sanoku, a w 2011 roku podobne upamiętnienie miało miejsce w Bratkówce.
Znaczenie dla potomnych
Fotografia Józefa Zadurskiego z 10 lutego 2026 roku przypomina o jego życiowej drodze i poświęceniu dla kraju. Jego historia jest przykładem niezłomności i patriotyzmu, które nie przestają inspirować kolejnych pokoleń.
Źródło: facebook.com/biblioteka.sanok
